رنگ پیشفرض

رنگ آبی سیر

رنگ سبز

رنگ خاکستری

رنگ نارنجی

 
 
پرتال تخصصی موسیقی ایرانیان

پرتال تخصصی موسیقی ایرانیان

پرتال موسیقی ایرانیان بعنوان کاملترین مرجع موسیقی در ایران باهدف خدمت رسانی همه جانبه و کاملا رایگان به  تمامی علاقه مندان موسیقی شامل بخش های زیر راه اندازی شد. مرجع کامل موسیقی ایران و جهان تالار گفتگوی موسیقی وبلاگ موسیقی فروشگاه اینترنتی   امید است با همکاری دوستان عزیز بتوانیم گام مفیدی در راه ارتقای موسیقی برداریم. جزئیات
دریافت (دانلود) نیاز های موسیقایی

دریافت (دانلود) نیاز های موسیقایی

پرتال موسیقی ایرانیان بخش دانلود نیاز های موسیقی را در بخش های زیر راه اندازی نمود.   دانلود فایلهای صوتی دانلود فایلهای آموزشی ویدیویی دانلود نرم افزار های عمومی و تخصصی موسیقی دانلود کتب آموزشی موسیقی دانلود پس زمینه های زیبا جهت استفاده در رایانه جزئیات
مباحث آموزشی عمومی و تخصصی

مباحث آموزشی عمومی و تخصصی

  پرتال موسیقی ایرانیان در زمینه های آموزشی اهداف زیر را دنبال مینماید:   موسیقی کودکان (ارف) آموزش تئوری موسیقی مباحث هارمونی سلفژ آواز آهنگسازی آشنایی با مشاهیر موسیقی جزئیات
مباحث تخصصی موسیقی دیجیتال

مباحث تخصصی موسیقی دیجیتال

پرتال موسیقی ایرانیان در زمینه های زیر بانک اطلاعاتی کاملی را در دست راه اندازی دارد.   دریافت ریتم(استایل)انواع کیبورد الکترونیک دریافت نرم افزار های تخصصی دریافت فایلهای میدی و سانگ دریافت متن (لایریکس) آهنگ بررسی دستگاههای جدید بازار راهنمای خرید انواع ارگ و دستگاههای دیجیتال دیگر جزئیات
 
 
 
 
 
 

 

 
 
 
 


مختصری از موسیقی سنتی ایران

نامه الکترونیک چاپ PDF
بازدید: 28725
بازدید دوباره: 5 بار

موسیقی سنتی ایرانی، شامل دستگاه‌ها، نغمه‌ها، و آوازها، از هزاران سال پیش از میلاد مسیح تا به امروز سینه به سینه در متن مردم ایران جریان داشته، و آنچه دل‌نشین‌تر، ساده‌تر و قابل‌فهم تر بوده است امروز در دسترس است، بخش بزرگی از آسیای میانه، افغانستان، پاکستان، جمهوری آذربایجان، ارمنستان، ترکیه، و یونان متأثر از این موسیقی است و هرکدام به سهم خود تأثیراتی در شکل گیری این موسیقی داشته‌اند، از موسیقی‌دان‌ها یا به عبارتی نوازندگان موسیقی در ایران باستان می‌توان به «باربد» و «نکیسا» اشاره کرد.


ردیف

موسیقی امروز ایران از دورهٔ آقا علی‌اکبر فراهانی (نوازندهٔ تار دورهٔ ناصرالدین شاه) باقی مانده‌است که توسط آقا غلامحسین (برادر آقا علی‌اکبر) به دو پسر علی‌اکبرخان به نام‌های میرزا حسینقلی و میرزا عبدالله، آموخته شد و آنچه از موسیقی ملی ایران امروزه در دست است، بداهه‌نوازی این دو استاد می‌باشد که به نام «ردیف موسیقی» نامیده می‌شود.

ردیف در واقع مجموعه‌ای از مثال‌های ملودیک در موسیقی ایرانی است که تقریباً با واژهٔ رپرتوار در موسیقی غربی هم‌معنی است. گردآوری و تدوین ردیف به شکل امروزی از اواخر سلسلهٔ زند و اوایل سلسلهٔ قاجار آغاز شده‌است. یعنی در اوایل دورهٔ قاجار سیستم مقامی موسیقی ایرانی تبدیل به سیستم ردیفی شد و جای مقام‌های چندگانه را هفت دستگاه و پنج آواز گرفت.

از اولین راویان ردیف می‌توان به خاندان فراهانی یعنی آقا علی اکبر فراهانی - میرزا عبدالله - آقاحسینقلی و... اشاره کرد. ردیف‌هایی که اکنون موجود می‌باشند: ردیف میرزا عبدالله - ردیف آقاحسینقلی - ردیف ابوالحسن صبا - ردیف موسی معروفی - ردیف دوامی - ردیف طاهرزاده - ردیف محمود کریمی - ردیف سعید هرمزی - ردیف مرتضی نی‌داوود - و... می‌باشند. و هم‌اکنون ردیف میرزا عبدالله - صبا و دوامی کاربری بیشتری دارند و بیشتر در مکاتب درس موسیقی آموزش داده می‌شوند.


دستگاه

نگاره‌ای از زنی کمانچه‌نواز بر روی کاخ هشت‌بهشت اصفهان، از سال 1669 م.

هر دستگاه موسیقی ایرانی، توالی‌ای از پرده های مختلف موسیقی ایرانی است که انتخاب آن توالی حس و شور خاصی را به شنونده انتقال می‌دهد. هر دستگاه از تعداد بسیاری گوشه موسیقی تشکیل شده‌است و معمولاً بدین شیوه ارائه می‌شود که از درآمد دستگاه آغاز می‌کنند، به گوشهٔ اوج یا مخالف دستگاه در میانهٔ ارائه کار می‌رسند، سپس با فرود به گوشه‌های پایانی و ارائهٔ تصنیف و سپس رِنگی اجرای خود را به پایان می‌رسانند.موسیقی سنتی ایران شامل هفت دستگاه و پنج آواز است. هفت دستگاه ردیف موسیقی سنتی ایرانی عبارت‌اند از:

  • دستگاه شور
  • دستگاه سه‌گاه
  • دستگاه چهارگاه
  • دستگاه همایون
  • دستگاه ماهور
  • دستگاه نوا
  • دستگاه راست‌پنج‌گاه


آواز

آواز معمولاً قسمتی از دستگاه مورد نظر است که می‌توان آنرا دستگاه فرعی نامید. آواز از نظرفواصل با دستگاه مورد نظر یکسان یا شبیه بوده و می‌تواند شاهد و یا ایست متفاوتی داشته باشد. به‌طور مثال آواز دشتی از متعلقات دستگاه شور و از درجه پنجم آن بوده و به عنوان مثال اگر شور سل را در نظر بگیریم، دارای نت شاهد و ایست ((ر)) می‌باشد. بدین ترتیب در آواز شور ملودی با حفظ فواصل دستگاه شور روی نت ((ر)) گردش می‌کند و در نهایت روی همان نت می‌ایستد. به‌طور کلی هر آواز پس از ایست موقت روی ایست خودش، روی ایست دستگاه اصلی (در این‌جا شور) باز می‌گردد. آوازهای متعلق به دستگاه موسیقی ایرانی ۵تا هستند و عبارت‌اند از:

  • آواز ابوعطا، متعلق به دستگاه شور (درجه دوم)
  • آواز بیات ترک (بیات زند)، متعلق به دستگاه شور، (درجه سوم)
  • آواز افشاری، متعلق به دستگاه شور، (درجه چهارم)
  • آواز دشتی، متعلق به دستگاه شور، (درجه پنجم)
  • آواز بیات اصفهان، متعلق به دستگاه همایون، (درجه چهارم)


گوشه که گاهی به آن مقام (در شباهت با موسیقی عربی و ترکی) نیز گفته می‌شود، از اساسی‌ترین مؤلفه‌های هویت موسیقی ایرانی است. گوشه‌ها قطعه‌های ثبت شده از موسیقی سنتی ایرانی هستند که در طول زمان توسط استادان موسیقی ایرانی گردآوری شده و به هنرجویان آموخته می‌شود.

هر دستگاه موسیقی سنتی دارای تعدادی گوشه است که توسط استادان مختلف به شکل‌های متفاوت ولی بسیار مشابه ثبت شدهاند. منبع جمع‌آوری گوشه‌ها، عموماً قطعات نواخته شده در میان نوازنده‌های بومی نواحی مختلف ایران است.

انواع گوشه‌ها

بسته به اهمیت، گوشه‌ها را می‌توان به سه گونه تقسیم کرد:

  1. گوشه‌های بزرگ: که دارای این قابلیت هستند که به مدت زیادی درطول یک اجرا نواخته شوند مانند گوشهٔ بیات کرد در شور، مخالف در سه‌گاه و چهارگاه، حجاز در آواز ابوعطا و شوشتری در همایون.
  2. گوشه‌های کوچک: که در همه آوازها و دستگاه‌ها وجود دارند.
  3. گوشه‌های سرگردان: که قابلیت اجرا در دستگاه‌های مختلف را دارند، مانند مثنوی، جامه‌دران و کرشمه.

گوشه‌های موجود در دستگاه‌های موسیقی ایرانی در حقیقت قطعاتی جدا ولی در عین حال مربوط به هم هستند که از پیوستن آنها به یکدیگر دستگاه‌های موسیقی بوجود می‌آیند. به اولین گوشه در هر دستگاه، «درآمد» آن دستگاه گفته می‌شود.

گوشه‌ها در یک دستگاه ممکن است دارای گام‌های مختلف یا همانند باشند. در ردیف نوازی، گوشه‌ها به ترتیب از درجات پایین گام شروع شده و طبق یک روند منظم به تدریج اوج گرفته و دوباره به گام اصلی دستگاه بازگشت می‌کنند. هر یک از گوشه‌ها بر اساس گام و یا حالت و یا نت شاهدی که دارند، حالت احساسی خاصی را تداعی می‌نمایند. در دستگاه‌های مختلف ممکن است گوشه‌هایی با حالات یکسان وجود داشته باشند که از طریق آنها می‌توان به تعویض دستگاه‌ها (مرکب نوازی) پرداخت .

برخی از گوشه‌های موسیقی ایرانی

  • دستگاه شور
    • شهناز
    • حسینی
  • دستگاه سه‌گاه
    • زابل
    • مویه
    • حدی
    • پهلوی
    • مغلوب
    • مخالف
  • دستگاه چهارگاه
    • زابل
    • مویه
    • حدی
    • پهلوی
    • منصوری
    • مغلوب
    • مخالف
  • دستگاه ماهور
    • گشایش (داد)
    • دلکش
    • بیات لر
    • عراق
    • حصار
    • راک
  • دستگاه همایون
    • چکاوک
    • شوشتری
    • عشاق
  • دستگاه نوا
    • عراق
    • رهاب
  • دستگاه راست پنجگاه
    • راست
    • چکاوک
    • راک
    • پنجگاه
    • لیلی و مجنون
  • آواز دشتی
    • دشتستانی
  • آواز ابوعطا
    • حجاز
  • آواز بیات ترک (بیات زند)
    • روح الارواح
  • آواز افشاری
    • عراق
  • آواز اصفهان
    • سوز و گداز
Tags:
اخرین مقالات

اضافه‌ كردن نظر

لطفا از عبارات مناسب استفاده فرمایید.
با تشکر


کد امنيتي
باز خوانی تصویر امنیتی